zbijać


zbijać
1. posp. Wylecieć skądś na zbity łeb, pysk, na zbitą mordę, euf. na zbitą twarz
a) «zostać wyrzuconym skądś przemocą, brutalnie»: Wyleciał z baru na zbity pysk, ale (...) sam się o to prosił (...). Roz bezp 1997.
b) «zostać usuniętym skądś za jakieś przewinienie, zwykle w trybie natychmiastowym»: Dyrektor uśmiechał się grzecznie, zapewniał, że to niedopatrzenie, a kiedy dziennikarze sobie poszli, wezwał mamę i zagroził, że następnym razem wyleci na zbity pysk. WO 16/09/2000.
2. posp. Wyrzucić, wylać, wywalić kogoś na zbity łeb, pysk, na zbitą mordę, euf. na zbitą twarz
a) «wyrzucić kogoś skądś przemocą, brutalnie»: Ty gnido, nuże, ot, tak, za mordę wyrzucę, na zbity łeb po schodach. Wont, bydlę! Słychać było błagalny głos, łomot walącego się ciała, krzyk i trzask drzwi. Z. Uniłowski, Pokój. Czy jak ktoś cię obrazi w twoim domu (...) to nie wyrzucisz go na zbity pysk? Oczywiście, że wyrzucisz. Przekrój 25/2001.
b) «usunąć kogoś skądś natychmiast, karząc go za jakieś przewinienie»: Majstra wyrzucili Bergowie na zbity łeb, ponieważ nie mógł podołać ogromowi pracy (...). B. Czeszko, Pokolenie. (...) wybuchnie skandal i dyrektor wywali mnie na zbity pysk – mruczała w garderobie, z gniewem spoglądając na swój powiększający się brzuch, w którym zagnieździłem się na dobre. A. Zaniewski, Król. (...) kto spóźni się po raz trzeci do roboty, zostanie z niej na zbitą mordę wylany (...). NF 5/1996. (...) ambasada amerykańska na zbitą twarz wyrzuciła przywiezionego z Waszyngtonu ukraińskiego tłumacza i zadowoliła się lokalnym potencjałem lingwistycznym. W. Górnicki, Szerpa.
3. Zbić kogoś z tropu, z pantałyku «pozbawić kogoś pewności siebie, wprawić w zakłopotanie; zmieszać, stropić»: (...) zauważył, że na twarzy jej zjawił się uśmiech. Ten uśmiech zbił go zupełnie z tropu. „Czemu ona się uśmiechnęła?” niepokoił się, gdyż ani rusz nie mógł tego pojąć. M. Choromański, Zazdrość. (...) trema (...) potrafi zbić z pantałyku i rozłożyć najbardziej doświadczonych artystów, cóż mówić o debiutantach? Polityka 20/1980.
Coś zbija kogoś z nóg zob. noga 5.
Czuć się jak zbity pies zob. pies 6.
Zbić kogoś na kwaśne jabłko zob. jabłko 2.
Zbić kogoś tak, że go rodzona matka, rodzony ojciec nie pozna zob. poznać 2.
Zbijać bąki zob. bąk 2.

Słownik frazeologiczny . 2013.

Look at other dictionaries:

  • zbijać — {{/stl 13}}{{stl 8}}cz. ndk VIIIa, zbijaćam, zbijaća, zbijaćają, zbijaćany {{/stl 8}}– zbić {{/stl 13}}{{stl 8}}dk IIIc, zbiję, zbije, zbity {{/stl 8}}{{stl 20}} {{/stl 20}}{{stl 12}}1. {{/stl 12}}{{stl 7}} łączyć elementy czegoś za pomocą… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zbìjāč — m (zbijàčica ž) 〈G zbijáča〉 onaj koji zbija što …   Veliki rječnik hrvatskoga jezika

  • zbijač — zbìjāč m <G zbijáča> DEFINICIJA onaj koji zbija što ETIMOLOGIJA vidi zbiti …   Hrvatski jezični portal

  • zbijać — → zbić …   Słownik języka polskiego

  • zbijać bąki — {{/stl 13}}{{stl 7}} marnować czas, nic nie robiąc; obijać się : {{/stl 7}}{{stl 10}}Przestań zbijać bąki i bierz się do roboty. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zbijać się – zbić się — {{/stl 13}}{{stl 7}} skupiać się w jednym miejscu, gromadzić się : {{/stl 7}}{{stl 10}}Wystraszone dzieci zbiły się w gromadkę. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zbijać – zbić — {{/stl 13}}{{stl 8}}{kogoś} {{/stl 8}}z tropu {{/stl 13}}{{stl 7}} wprawiać kogoś w konsternację, powodować zmieszanie, utratę pewności siebie : {{/stl 7}}{{stl 10}}Zbić kogoś z tropu uwagami, stanowczością, milczeniem. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zbijać – zbić forsę [i syn.] — {{/stl 13}}{{stl 8}}pot. {{/stl 8}}{{stl 7}} zarabiać duże sumy pieniędzy, dorabiać się majątku : {{/stl 7}}{{stl 10}}Zbił forsę, kasę na nieuczciwych transakcjach. Zbijali szmal na podrabianiu wódki. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zbijać – zbić kapitał — {{/stl 13}}{{stl 8}}{na czymś} {{/stl 8}}{{stl 7}} dorabiać się znacznego majątku, gromadzić duże środki pieniężne : {{/stl 7}}{{stl 10}}Zbił ogromny kapitał na handlu nieruchomościami. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zbijać bąki — Próżnować; marnować czas nic nie robiąc Eng. To loaf or idle; to pass time lazily …   Słownik Polskiego slangu